पुणे व पिंपरी-चिंचवड परिसरात सार्वजनिक कार्यक्रमांमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या लेसर लाईट्सवर पुणे पोलिसांनी दोन महिन्यांसाठी बंदी घातली आहे. या नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर भारतीय दंड संहितेच्या कलम १८८ अंतर्गत कारवाई केली जाणार आहे.
पुणे: पुणे शहर आणि पिंपरी-चिंचवड परिसरात गेल्या काही वर्षांत सार्वजनिक उत्सव, मिरवणुका, लग्नसमारंभ, वाढदिवस तसेच खासगी कार्यक्रमांमध्ये लेसर बीम लाईट्सचा वापर मोठ्या प्रमाणात वाढला आहे. आकर्षक प्रकाशझोत आणि शोभेसाठी वापरल्या जाणाऱ्या या लेसर लाईट्समुळे मात्र नागरिकांच्या आरोग्याला आणि सार्वजनिक सुरक्षेला गंभीर धोका निर्माण होत असल्याचे अनेकदा निदर्शनास आले आहे.
विशेषतः प्रखर लेसर किरण थेट डोळ्यांवर पडल्यास मानवी रेटिनाला (दृष्टीपटलाला) कायमस्वरूपी इजा होण्याचा धोका असतो. गेल्या काही काळात पुण्यात डोळ्यांच्या दुखापती, दृष्टी कमजोर होणे किंवा काही प्रकरणांमध्ये दृष्टी जाण्याच्या तक्रारी वाढल्याचे आरोग्य तज्ज्ञ आणि पोलिसांकडून स्पष्ट करण्यात आले आहे. लहान मुले, वयोवृद्ध आणि वाहनचालक हे या धोक्याच्या अधिक कक्षेत येतात.
याशिवाय, लेसर लाईट्समुळे वाहतूक सुरक्षेचा गंभीर प्रश्न निर्माण होत आहे. रात्रीच्या वेळी महामार्गांवर, चौकांमध्ये किंवा उंच इमारतींवरून सोडले जाणारे लेसर बीम वाहनचालकांचे लक्ष विचलित करतात. यामुळे अपघात होण्याची शक्यता वाढते. काही घटनांमध्ये विमान उड्डाणांच्या दिशेने लेसर लाईट्स टाकल्याच्या तक्रारीही समोर आल्या असून, हे हवाई सुरक्षेच्या दृष्टीने अत्यंत धोकादायक मानले जाते.
लेसर शोमुळे प्रकाश प्रदूषणासोबतच ध्वनी प्रदूषणातही भर पडत असून, याचा थेट परिणाम सार्वजनिक शांततेवर, मानवी आरोग्यावर आणि पर्यावरणावर होत आहे. रात्री उशिरापर्यंत सुरू असलेले असे शो नागरिकांच्या विश्रांतीत अडथळा आणत असल्याच्या तक्रारी पोलिसांकडे वारंवार येत होत्या.
या सर्व बाबींची गंभीर दखल घेत पुणे पोलिसांनी फौजदारी प्रक्रिया संहितेच्या संबंधित कलमान्वये प्रतिबंधात्मक आदेश लागू केले आहेत. त्यानुसार पुणे आणि पिंपरी-चिंचवड परिसरात उत्सवांच्या काळात लेसर बीम लाईट्सच्या वापरावर कडक निर्बंध घालण्यात आले आहेत. ही बंदी पुढील दोन महिन्यांसाठी लागू राहणार आहे.
पुणे पोलिसांनी सार्वजनिक कार्यक्रमांचे आयोजक, मंडळे, डीजे चालक आणि नागरिकांना आवाहन केले आहे की, या नियमांचे काटेकोर पालन करावे. नियमांचे उल्लंघन केल्यास संबंधितांवर भारतीय दंड संहितेच्या कलम १८८ अंतर्गत गुन्हा दाखल केला जाऊ शकतो, असा इशाराही पोलिसांनी दिला आहे.
नागरिकांचे आरोग्य, सार्वजनिक सुरक्षा आणि शांतता अबाधित राहावी, हा या निर्णयामागील मुख्य उद्देश असून, सर्वांनी सहकार्य केल्यासच हा उपक्रम यशस्वी होईल, असे पुणे पोलिसांनी स्पष्ट केले आहे.
